Το ντοκιμαντέρ ζωντανεύει τα ταξίδια των Eλλήνων, από τη Mινωική ακόμη εποχή, στο Λίβανο, τη χώρα των Φοινίκων, ένα από τα σπουδαιότερα εμπορικά κέντρα της Mεσογείου. Φοίνικες και Mινωίτες χάραξαν στις πορείες τους μια κοσμοπολίτικη κουλτούρα, η οποία πέντε χιλιάδες χρόνια τώρα παραμένει ζωντανή.
Μαρ 21 2020
Ακούστε το βιβλίο “Με μολύβι φάμπερ νούμερο 2, της Άλκη Ζέη σε δική της αφήγηση.
Μπαίνοντας εδώ μπορούμε να ακούσουμε την ίδια τη συγγραφέα, Άλκη Ζέη, να ξεδιπλώνει την ιστορία των
πρώτων είκοσι πέντε χρόνων της ζωής της και να φωτίζει μια ολόκληρη εποχή, στο συναρπαστικό βιβλίο της “Με μολύβι φάμπερ νούμερο δύο.”
πρώτων είκοσι πέντε χρόνων της ζωής της και να φωτίζει μια ολόκληρη εποχή, στο συναρπαστικό βιβλίο της “Με μολύβι φάμπερ νούμερο δύο.”
Μαρ 20 2020
Η κρίση και οι απώλειες της αυτοκρατορίας κατά τον 11ο αιώνα (1025-1081)
Διαβάστε το μάθημα από το βιβλίο σας. Μετά δείτε αυτή την παρουσίαση:
Μαρ 16 2020
Αναγκαστική απαλλοτρίωση, Παναγιώτης Μπενέας
ΑΝΑΓΚΑΣΤΙΚΗ
ΑΠΑΛΛΟΤΡΙΩΣΗ
ΑΠΑΛΛΟΤΡΙΩΣΗ
«ΠΟΛΟΥΝΤΑΙ ΦΙΝΤΑΝΙΑ». Κάθε που
διέσχιζε η ματιά μου αυτήν την πινακίδα, φανταζόμουν την γιαγιά να ευχαριστεί
θερμά το πετρογκάζι για τη νόστιμη συνεργασία τους και με καμάρι φτερωτό να
κατεβαίνει στην αυλή, όπου εντός ολίγου θα ‘ταν σταθμευμένη η άφιξή μου, για να
καταβρέξει με την αδημονία της τα γιασεμιά. Ωστόσο, τούτη τη φορά, στη θέα της
συφοριασμένης πινακίδας, αποτόλμησα για πρώτη μου φορά μίαν ιλιγγιώδη σκέψη:
πως, παρά τις προσδοκίες που ‘πλεκε στο τζάκι δίπλα η αναμονή του, το καλοκαίρι
εκκινούσε κραυγαλέα λάθος.
διέσχιζε η ματιά μου αυτήν την πινακίδα, φανταζόμουν την γιαγιά να ευχαριστεί
θερμά το πετρογκάζι για τη νόστιμη συνεργασία τους και με καμάρι φτερωτό να
κατεβαίνει στην αυλή, όπου εντός ολίγου θα ‘ταν σταθμευμένη η άφιξή μου, για να
καταβρέξει με την αδημονία της τα γιασεμιά. Ωστόσο, τούτη τη φορά, στη θέα της
συφοριασμένης πινακίδας, αποτόλμησα για πρώτη μου φορά μίαν ιλιγγιώδη σκέψη:
πως, παρά τις προσδοκίες που ‘πλεκε στο τζάκι δίπλα η αναμονή του, το καλοκαίρι
εκκινούσε κραυγαλέα λάθος.
Μόλις μια βδομάδα που ‘χαν κλείσει τα
σχολεία κι ήταν αναπόδραστα νωπός πολύ ακόμη ο βραχνάς της ορθογραφίας. Όπως,
άλλωστε, κι η ετυμηγορία της μάνας μου: «μεθαύριο θα σε πετάξουμε ως το χωριό
να κάνεις διακοπές με την γιαγιά και τον παππού, τις θείες σου» κι ούτε ξέρω
πόσους μεγαλύτερούς μου που μεθαύριο θα με τιμωρούσαν τσουχτερά δια της
απώλειάς τους. Και ο λόγος; Η προκλητική εκείνη πλήξη που ανερυθρίαστα φορούσε
η διάθεσή μου όσο διάστημα υποχρεούτο να συγκατοικήσει με την παλαιών αρχών
φροντίδα τους.
σχολεία κι ήταν αναπόδραστα νωπός πολύ ακόμη ο βραχνάς της ορθογραφίας. Όπως,
άλλωστε, κι η ετυμηγορία της μάνας μου: «μεθαύριο θα σε πετάξουμε ως το χωριό
να κάνεις διακοπές με την γιαγιά και τον παππού, τις θείες σου» κι ούτε ξέρω
πόσους μεγαλύτερούς μου που μεθαύριο θα με τιμωρούσαν τσουχτερά δια της
απώλειάς τους. Και ο λόγος; Η προκλητική εκείνη πλήξη που ανερυθρίαστα φορούσε
η διάθεσή μου όσο διάστημα υποχρεούτο να συγκατοικήσει με την παλαιών αρχών
φροντίδα τους.
Ατέρμονα τα μεσημέρια που, ξάπλα στο
μπαούλο, παρακολουθούσα τη γιαγιά να παρακολουθεί την ίδια πάντα σαπουνόπερα
στην τηλεόραση. Κι απ’ τις εκφράσεις που εγεύετο, δοκιμαστής θαρρείς
συναισθημάτων, το χαροκαμένο πρόσωπό της, αρεσκόμουν να μαντεύω πότε μία
δυστυχία υπανδρεύθη έναν γόη βίο ευκατάστατο, πότε βίαζε ο εξευτελισμός
φανταχτερές αξιοπρέπειες ή πότε, επιτέλους, κληρονόμησε η αδικία την πονόψυχη
αποκατάστασή της.
μπαούλο, παρακολουθούσα τη γιαγιά να παρακολουθεί την ίδια πάντα σαπουνόπερα
στην τηλεόραση. Κι απ’ τις εκφράσεις που εγεύετο, δοκιμαστής θαρρείς
συναισθημάτων, το χαροκαμένο πρόσωπό της, αρεσκόμουν να μαντεύω πότε μία
δυστυχία υπανδρεύθη έναν γόη βίο ευκατάστατο, πότε βίαζε ο εξευτελισμός
φανταχτερές αξιοπρέπειες ή πότε, επιτέλους, κληρονόμησε η αδικία την πονόψυχη
αποκατάστασή της.
Ώσπου επέστρεφε απ’ το κτήμα ο
παππούς και καθόμαστε να φάμε. Το κτήμα, η πρασινοκρατορία της οποίας ηγείτο η
αρχοντιά του με την τσάπα της για σκήπτρο και για στέμμα μία ψάθα εφθαρμένη, υπήρξεν
η μοναδική κρυψώνα, στην οποία η κατήφεια ουδέποτε διενοήθη να μ’ αναζητήσει.
Εκεί μασούλαγε συνήθως το μελάτο της δεκατιανό η εξερεύνησή μου, δεδομένου πως
η κακοτράχαλη απόσταση είχε συνομολογήσει με την παραλία σύμβαση αποκλεισμού
μας απ’ αυτήν – σπανίως την καταπατούσε η καρότσα κάποιου θείου ρυμουλκούμενη
σαφώς απ’ την επιμονή μου.
παππούς και καθόμαστε να φάμε. Το κτήμα, η πρασινοκρατορία της οποίας ηγείτο η
αρχοντιά του με την τσάπα της για σκήπτρο και για στέμμα μία ψάθα εφθαρμένη, υπήρξεν
η μοναδική κρυψώνα, στην οποία η κατήφεια ουδέποτε διενοήθη να μ’ αναζητήσει.
Εκεί μασούλαγε συνήθως το μελάτο της δεκατιανό η εξερεύνησή μου, δεδομένου πως
η κακοτράχαλη απόσταση είχε συνομολογήσει με την παραλία σύμβαση αποκλεισμού
μας απ’ αυτήν – σπανίως την καταπατούσε η καρότσα κάποιου θείου ρυμουλκούμενη
σαφώς απ’ την επιμονή μου.
Μα δεν παραπονιόμουν. Έτρεχα ξυπόλητη
ανάμεσα στα λιόδεντρα, πότε θ’ ανθίσουνε τα στήθια μου ρωτούσα τις πορτοκαλιές,
πετούσα τη φωνή μου στο πηγάδι και ανέσυρα ηχώ και άντε πάλι, έσκαβα, όλο
έσκαβα να βρω απ’ τα ονομαστά κοχύλια του αγρού, που έπειτα θα μου συστήνονταν
ως pommes de terre, και, προπαντός, απλόχερα ηδόνιζα την
ακοή μου ξεριζώνοντας χορτάρια. Ηδονή που έμελλε μετά σαράντα τόσα χρόνια να
μεταλλαχτεί σε άφατη οδύνη όταν και -ξεχορταριάζοντας το μνήμα των γονιών μου-
θ’ αντιλαμβανόμουν τι σημαίνει να σου κόβουνε τη ρίζα.
ανάμεσα στα λιόδεντρα, πότε θ’ ανθίσουνε τα στήθια μου ρωτούσα τις πορτοκαλιές,
πετούσα τη φωνή μου στο πηγάδι και ανέσυρα ηχώ και άντε πάλι, έσκαβα, όλο
έσκαβα να βρω απ’ τα ονομαστά κοχύλια του αγρού, που έπειτα θα μου συστήνονταν
ως pommes de terre, και, προπαντός, απλόχερα ηδόνιζα την
ακοή μου ξεριζώνοντας χορτάρια. Ηδονή που έμελλε μετά σαράντα τόσα χρόνια να
μεταλλαχτεί σε άφατη οδύνη όταν και -ξεχορταριάζοντας το μνήμα των γονιών μου-
θ’ αντιλαμβανόμουν τι σημαίνει να σου κόβουνε τη ρίζα.
Μα δεν παραπονιόμουν. Ήταν, λέγω τώρα,
που το κτήμα του παππού κατεύναζε εξίσου με τη θάλασσα τη δίψα μου για απεραντοσύνη.
Έτσι δικαιολογείται μάλιστα και η απύθμενη απογοήτευσή μου όταν μία μέρα, με το
θέρος να οδεύει προς δυσμάς του, θα αναφωνούσα εις επήκοον της μεγάλης αδελφής
μου:
που το κτήμα του παππού κατεύναζε εξίσου με τη θάλασσα τη δίψα μου για απεραντοσύνη.
Έτσι δικαιολογείται μάλιστα και η απύθμενη απογοήτευσή μου όταν μία μέρα, με το
θέρος να οδεύει προς δυσμάς του, θα αναφωνούσα εις επήκοον της μεγάλης αδελφής
μου:
«Τι είναι όλα αυτά τα σύρματα;»
«Σύνορα, βρε φιντάνι. Χωρίζουνε το
κτήμα το δικό μας από κείνο των γειτόνων».
κτήμα το δικό μας από κείνο των γειτόνων».
Δίκιο που ‘χες πάλι, Κατερίνα… Ναι,
ένα φιντάνι, ένα φιντανάκι ήμουν τόσο δα, που ο λόγος σου το άδραξε κι
αστέναχτα το μεταφύτευσε σε μία στέρφα ωριμότητα. Πρώτος ο λόγος σου, κρατώντας
την αφέλειά μου απ’ το χέρι, την ξενάγησε στο αφιλόξενο τσιφλίκι των ορίων.
Στην ευθύνη που ξυπνά η ξεροκέφαλη υπέρβασή τους. Ο λόγος σου ήταν που, αφού
απαλλοτρίωσε τις πλάνες μου, έσπευσε να μ’ αποζημιώσει μ’ ένα χάδι στη
μαλλούρα.
ένα φιντάνι, ένα φιντανάκι ήμουν τόσο δα, που ο λόγος σου το άδραξε κι
αστέναχτα το μεταφύτευσε σε μία στέρφα ωριμότητα. Πρώτος ο λόγος σου, κρατώντας
την αφέλειά μου απ’ το χέρι, την ξενάγησε στο αφιλόξενο τσιφλίκι των ορίων.
Στην ευθύνη που ξυπνά η ξεροκέφαλη υπέρβασή τους. Ο λόγος σου ήταν που, αφού
απαλλοτρίωσε τις πλάνες μου, έσπευσε να μ’ αποζημιώσει μ’ ένα χάδι στη
μαλλούρα.
Χάθηκε, βρε Κατερίνα, νά ‘χες
προσβληθεί εσύ εκείνο το πρωί απ’ την αναθεματισμένη πλήξη και να μη με είχες
συνοδεύσει ως το κτήμα; Ή νά ‘χες έστω κανονίσει ένα ραντεβού με όσα ήμουν
τρυφερή ακόμη για να ξέρω; Μακάρι μ’ ένα υπερφυσικό μολύβι faber να μπορούσα να διαγράψω, να τραβήξω
μια γραμμή σε τούτο τον περίπατο μαζί σου κι ας λιγοστεύαν κι άλλο ούτω οι
στιγμές που σ’ είχα στο πλευρό μου. Δεν μιλώ παρά για μία σύντομη άδολη ευθεία.
Όμοια μ’ αυτήν που καθιστά το όμικρον ωμέγα. Κι όλα θα διορθώνονταν.
προσβληθεί εσύ εκείνο το πρωί απ’ την αναθεματισμένη πλήξη και να μη με είχες
συνοδεύσει ως το κτήμα; Ή νά ‘χες έστω κανονίσει ένα ραντεβού με όσα ήμουν
τρυφερή ακόμη για να ξέρω; Μακάρι μ’ ένα υπερφυσικό μολύβι faber να μπορούσα να διαγράψω, να τραβήξω
μια γραμμή σε τούτο τον περίπατο μαζί σου κι ας λιγοστεύαν κι άλλο ούτω οι
στιγμές που σ’ είχα στο πλευρό μου. Δεν μιλώ παρά για μία σύντομη άδολη ευθεία.
Όμοια μ’ αυτήν που καθιστά το όμικρον ωμέγα. Κι όλα θα διορθώνονταν.
Μαρ 16 2020
Προς τους μαθητές και τις μαθήτριες Νο 1
Γράψτε και στείλτε ιστορίες και ποιήματα στο
email που θα βρείτε στην Επικοινωνία στην αριστερή στήλη
Λογοτεχνικός Διαγωνισμός Καζαντζάκης 1
Λογοτεχνικός Διαγωνισμός Οικόπολις 2
Λογοτεχνικός Διαγωνισμός Α. Λασκαρίδη 3
Μαρ 11 2020
Ό, τι σου ζήτησα παιδί, Μυρσίνη Γκανά
Steven Kin
Ό, τι σου ζήτησα παιδί,
Θεέ,
δεν τό ‘κανες.
Τότε φοβόμουν ότι έφταιγα.
Τώρα ξέρω: δεν μπορείς.
Ανοίγω το βήμα μου
τις Κυριακές
όταν περνάω μπροστά
από τους τρούλους σου,
να μη με δεις
που το ψωμάκι
το επιούσιο
το βρίσκω
σε άλλο φούρνο.
” Ό, τι σου ζήτησα παιδί”, “ΤΑ ΠΈΡΑ ΜΈΡΗ”, Μυρσίνη Γκανά, Εκδόσεις Μελάνι
Μαρ 10 2020
Τρισδιάστατη περιήγηση σε πλοίο δουλεμπορίου του 18ου αιώνα
Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο Emory της Ατλάντα των ΗΠΑ συνεργάστηκαν με τον Dr. Nicholas Radburn, συντάκτη της “Voyages: The Transatlantic Slave Trade Database”, για την ανάπτυξη ενός 3D μοντέλου του ιστορικού πλοίου Aurore. Το πλοίο Aurore αναχώρησε από τη La Rochelle της Γαλλίας τον Αύγουστο του 1784 με προορισμό την Αφρική, για να αγοράσει δούλους για τις φυτείες ζάχαρης και καφέ στον Άγιο Δομήνικο. Το τρισδιάστατο μοντέλο βασίζεται σε ένα σύνολο υφιστάμενων σχεδίων πλοίων δουλεμπορίου και αποτυπώνει με εκπληκτικό και πιστό τρόπο, την πορεία του ταξιδιού και τη φρικτή ζωή ενός σκλάβου. Ακολουθήστε τον σύνδεσμο.
